Στα Στενά του Ορμούζ η μάχη Τραμπ - Ιράν μετά το «ναυάγιο» στις συνομιλίες: Νέο «άλμα» στο πετρέλαιο
Πλήρη αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ και τα λιμάνια του Ιράν αναμένεται να επιβάλει από σήμερα Δευτέρα (13/4) ο αμερικανικός στρατός.
Σε μάχη για την ισχύ και την επικράτηση στην πράξη στα Στενά του Ορμούζ, οδηγεί το «ναυάγιο» των διαπραγματεύσεων μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν στο Πακιστάν το περασμένο Σαββατοκύριακο, με την «εύθραυστη» εκεχειρία μεταξύ των δύο πλευρών να δοκιμάζεται.
Σε συνέχεια των απειλών του Ντόναλντ Τραμπ, ο στρατός των ΗΠΑ έκανε γνωστή την πρόθεσή του να προχωρήσει από σήμερα Δευτέρα του Πάσχα (13/4) το απόγευμα στην επιβολή αποκλεισμού των λιμανιών του Ιράν, ενώ Ουάσιγκτον και Τεχεράνη συνεχίζουν να επιρρίπτουν ευθύνες η μία στην άλλη για την αποτυχία των συνομιλιών.
Αφού ενέσκηψε το αδιέξοδο, το Πακιστάν, η χώρα που υπήρξε οικοδέσποινα των διαπραγματεύσεων, κάλεσε να τηρηθεί η ανακωχή δυο εβδομάδων που συμφωνήθηκε την περασμένη Τετάρτη (8/4) ανάμεσα στις ΗΠΑ και στο Ιράν. Όμως καμιά από τις δυο πλευρές δεν έχει εκφραστεί ξεκάθαρα για το μέλλον της κατάπαυσης του πυρός, που θεωρητικά θα διαρκέσει ως την 22η Απριλίου.
Είναι επίσης χαρακτηριστικό ότι ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε χθες σε δημοσιογράφους πως δεν τον «ενδιαφέρει» αν το Ιράν θα επιστρέψει στο τραπέζι των συνομιλιών με τις ΗΠΑ.
Η αποτυχία του εγχειρήματος επιτείνει τους φόβους πως θα ξαναρχίσει ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, που ξέσπασε με την επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας την 28η Φεβρουαρίου κι έχει στοιχίσει τη ζωή σε 6.000 και πλέον ανθρώπους, στη μεγάλη πλειονότητά τους στο Ιράν και στον Λίβανο, ενώ προκαλεί ασφυξία στην παγκόσμια οικονομία.
Οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις ανακοίνωσαν χθες πως θα προχωρήσουν στην επιβολή, από τις 17:00 (ώρα Ελλάδας) σήμερα, αποκλεισμού «εναντίον πλοίων όλων των εθνικοτήτων που εισέρχονται ή αναχωρούν από ιρανικά λιμάνια και παράκτιες περιοχές, συμπεριλαμβανομένων όλων των λιμανιών στον Αραβικό Κόλπο (σ.σ. έτσι αναφέρονται στον Κόλπο) και τον κόλπο του Ομάν», σύμφωνα με ανακοινωθέν που δημοσιοποιήθηκε μέσω X.
Ταυτόχρονα διαβεβαίωσαν ότι θα επιτρέπουν την κυκλοφορία σε πλοία που δεν αναχωρούν ή κατευθύνονται στο Ιράν μέσω των Στενών του Ορμούζ, θαλάσσιας αρτηρίας στρατηγικής σημασίας για τον παγκόσμιο εφοδιασμό με πετρέλαιο.
Μετά την αναγγελία του αποκλεισμού αυτού, οι τιμές του πετρελαίου αυξήθηκαν αλματωδώς (+8%) στις πρώτες συναλλαγές στην Ασία, ξεπερνώντας ξανά το φράγμα των 100 δολαρίων το βαρέλι.
«Δυο δάχτυλα» από τη σύναψη συμφωνίας;
Μολονότι διαβεβαίωσε ότι οι συνομιλίες 20 και πλέον ωρών στο Ισλαμαμπάντ είχαν αρχίσει «καλά» και ότι στα «περισσότερα» ζητήματα οι χώρες θα μπορούσαν να συμφωνήσουν, ο Ντόναλντ Τραμπ απέδωσε την αποτυχία της διαπραγμάτευσης στην άρνηση του Ιράν να αποκηρύξει διά παντός την απόκτηση πυρηνικού οπλοστασίου -φιλοδοξία που η Τεχεράνη διαψεύδει για δεκαετίες πως έτρεφε ποτέ.
Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί, ο οποίος συμμετείχε στις εντατικές συνομιλίες στην πρωτεύουσα του Πακιστάν, τόνισε από την πλευρά του ότι τα μέρη είχαν φτάσει «δυο δάχτυλα» από τη σύναψη συμφωνίας, αποδίδοντας την αποτυχία στον «μαξιμαλισμό» των Αμερικανών.
Ο εκπρόσωπος της ιρανικής διπλωματίας Εσμαΐλ Μπαγαεΐ -επίσης παρών στο Ισλαμπαμπάντ- αναφέρθηκε νωρίτερα σε «ατμόσφαιρα καχυποψίας και δυσπιστίας» και έκρινε πως ήταν «προφανές» πως δεν θα μπορούσε να συναφθεί συμφωνία σε «μόνο» μια συνάντηση.
Οι ΗΠΑ θα αρχίσουν «διαδικασία αποκλεισμού όλων των πλοίων που αποπειρώνται να εισέλθουν ή να εξέλθουν από το Στενό του Χορμούζ», ήταν η αντίδραση του προέδρου Τραμπ στην είδηση της αποτυχίας των διαπραγματεύσεων.
Χωρίς να υπεισέλθει σε λεπτομέρειες σχετικά με οποιαδήποτε επιχείρηση αυτής της φύσης στο στενό, που έχει ουσιαστικά κλείσει από το Ιράν αφότου άρχισε ο πόλεμος, δήλωσε στο Fox News πως η Βρετανία «και μερικές άλλες χώρες» θα στείλουν ναρκαλιευτικά. Αργότερα, ωστόσο, το Λονδίνο ξεκαθάρισε ότι δεν θα συμμετάσχει σε τέτοιες επιχειρήσεις.
Με «θανάσιμη δίνη» απειλούν οι Φρουροί της Επανάστασης
Το Ιράν «δεν θα υποχωρήσει μπροστά σε καμιά απειλή», αντέταξε ο πρόεδρος του κοινοβουλίου του Ιράν, ο Μοχάμεντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, ο οποίος ηγήθηκε της ιρανικής αντιπροσωπείας στο Ισλαμαμπάντ.
Οι Φρουροί της Επανάστασης -ο ιδεολογικός στρατός της Ισλαμικής Δημοκρατίας- από την πλευρά τους απείλησαν να παγιδεύσουν τους εχθρούς τους σε «θανάσιμη δίνη» και επαναβεβαίωσαν πως έχουν υπό τον «πλήρη έλεγχό τους» τη ναυσιπλοΐα στα Στενά, όπου η Τεχεράνη απειλεί να επιβάλλει διόδια στο εξής.
Σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων FARS, δυο δεξαμενόπλοια υπό σημαία Πακιστάν που κατευθύνονταν εκεί έκαναν αναστροφή χθες, ενώ εκατοντάδες άλλα παραμένουν αποκλεισμένα.
«Ελάχιστοι λόγοι υπάρχουν για να θεωρήσουμε ότι οποιοσδήποτε αποκλεισμός θα ανάγκαζε το Ιράν να συνθηκολογήσει. Στην πραγματικότητα, η ανθεκτικότητα που έχει δείξει η χώρα υποδεικνύει το αντίθετο», εκτίμησε ο Ντάνι Κιτρίνοβιτς, ερευνητής του ινστιτούτου μελετών για την εθνική ασφάλεια (INSS) του Τελ Αβίβ, υπογραμμίζοντας ακόμη η εφαρμογή τέτοιων σχεδίων θα απαιτούσε «μαζική και παρατεταμένη ανάπτυξη ναυτικών πόρων».
Συνεχίζονται οι εχθροπραξίες στον Λίβανο
Αν και οι αντιπροσωπείες έφυγαν από το Πακιστάν, δεν έκλεισαν την πόρτα σε ενδεχόμενη συνέχιση των διαπραγματεύσεων.
«Φεύγουμε αφού υποβάλαμε πολύ απλή πρόταση, προσέγγιση που αποτελεί την τελική μας πρόσφορά και την καλύτερη που μπορούσαμε να κάνουμε. Θα δούμε αν οι Ιρανοί θα επιλέξουν να αποδεχτούν τους όρους μας ή όχι», είπε ο Αμερικανός αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς, προτού επιβιβαστεί στο αεροσκάφος με το οποίο επέστρεψε στις ΗΠΑ.
Ως προς το δεύτερο κυριότερο μέτωπο του πολέμου, τον Λίβανο, συνομιλίες ανάμεσα σε αντιπροσωπείες της Βηρυτού και της Ουάσιγκτον στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ αναμένεται να πραγματοποιηθούν αύριο Τρίτη (14/4), κάτι που ενέκρινε το Ισραήλ υπό πίεση της κυβέρνησης Τραμπ.
Τουλάχιστον έξι άνθρωποι σκοτώθηκαν χθες σε ισραηλινούς βομβαρδισμούς στον νότιο Λίβανο, σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας στη Βηρυτό. Ανάμεσά τους ήταν μέλος ομάδας διάσωσης της λιβανικής Ερυθράς Ημισελήνου.
Αφού τέθηκε σε ισχύ η κατάπαυση του πυρός ΗΠΑ-Ιράν, το Ισραήλ υποστήριξε ότι η συμφωνία δεν συμπεριλάμβανε τον Λίβανο, παρά το ότι ο Πακιστανός πρωθυπουργός Σαμπάζ Σαρίφ είχε ανακοινώσει το αντίθετο. Το Ισραήλ εξαπέλυσε ευρείας κλίμακας στρατιωτική επίθεση στη Βηρυτό και σε πολλές άλλες περιοχές του Λιβάνου, η οποία μέχρι στιγμής έχει προκαλέσει τον θάνατο πάνω από 300 ανθρώπων.
«Ο πόλεμος συνεχίζεται, και μέσα στη ζώνη ασφαλείας στον Λίβανο», ανέφερε ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου κατά την πρώτη επίσκεψή του στο νότιο τμήμα της λιβανικής επικράτειας από το ξέσπασμα των εχθροπραξιών με το σιιτικό κίνημα Χεζμπολάχ, που πρόσκειται στην Τεχεράνη, αναφερόμενος στα εδάφη που έχει καταλάβει ο στρατός του.
Ο ομόλογός του στον Λίβανο Ναουάφ Σαλάμ διαβεβαίωσε, από την πλευρά του, πως η Βηρυτός εργάζεται για να εξασφαλίσει την «πλήρη αποχώρηση» των στρατευμάτων του Ισραήλ από το έδαφος της χώρας του μέσω διαπραγματεύσεων.
Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ